VÕ PHIẾN và Ý THỨC HỆ TRONG TÍNH NHÂN BẢN VĂN HỌC…

Chris Phan's photo.

Mới đây mà đã hơn một năm rồi, từ ngày nhà văn Võ Phiến “bỏ cuộc chơi bên đời”… ông ra đi vĩnh viễn, đi về một nơi bình an hơn, nhẹ nhàng hơn, và dĩ nhiên nơi đó vẫn có cây bút và trang giấy để cho ông viết, ông chia sẻ “ý thức hệ trong tính nhân văn”, và chắc chắn nơi đó, ông vẫn là người Việt Nam…

Khởi đi từ một sự kiện thời sự nóng bỏng, với một số ghi nhận vắn tắt, tác giả “Bắt trẻ đồng xanh” đã phác họa được toàn cảnh sự khác biệt mang tính quyết định sự tồn vong của hai miền Nam/Bắc.

Chris Phan's photo.Sau đó, ông mới đi ngược dòng lịch sử, một cách chi tiết hơn, vạch trần những âm mưu thâm hiểm của nhà nước Cộng Sản Hà Nội, ngay khi Hiệp Ðịnh Genève còn chưa ráo mực.
Trong những phân tích sâu sắc và rất tâm lý của nhà văn Võ Phiến thuở đó, có một chi tiết dường như chính quyền quốc gia không mấy quan tâm, hay chưa từng lên tiếng đề cao cảnh giác (?). Ðó là sự kiện những đứa trẻ được sinh ra bởi những “đám cưới cấp tốc” giữa những cán bộ tập kết ra Bắc và, những cô dâu ở lại miền Nam. Lớp trẻ này mai kia, khi trưởng thành, sẽ là một “đạo quân” lớn, làm nòng cốt cho những trận chiến khác. Những trận chiến sau Hiệp Ðịnh Genève…

Chris Phan's photo.“Trong giới quan sát nhiều kẻ bảo rằng Bắc Việt kiệt quệ rồi, không đủ sức kéo dài chiến tranh nữa, họ bối rối lắm, luống cuống lắm. Dù không tin vào nhận định ấy, ít ra cũng phải chịu rằng lúc này họ bận trăm công nghìn việc, nếu chuyện bắt trẻ miền Nam không có một tầm quan trọng đặc biệt thì họ không hơi đâu nghĩ đến. Ðàng này họ đang ra sức thực hiện một kế hoạch bắt trẻ qui mô trên một phạm vi hết sức rộng lớn: đồng loạt, người ta phát giác ra trẻ em bị bắt ở khắp nơi trên toàn quốc Việt Nam Cộng Hòa, từ Quảng Trị, Thừa Thiên, Pleiku, Kontum, đến Mỹ Tho, Cà Mau, người ta gặp những toán trẻ em chuyển ra Bắc Việt bằng phi cơ từ Cam-bốt, hoặc bị dẫn đi lũ lượt trên đường mòn Hồ Chí Minh, nghĩa là bằng mọi phương tiện, một cách gấp gáp. “Họ bổ sung quân số đó chăng? – Không đâu. Trẻ bị bắt có hạng mới tám chín tuổi. Trong những trường hợp khẩn cấp, họ có thể tạm sử dụng một số trẻ con bắt được ngay tại địa phương; chứ thành lập những đơn vị con nít như thế để dùng ngay vào chiến cuộc này là chuyện điên rồ. Không phải bổ sung quân số đưa vào chiến cuộc đang kết thúc đâu, mà là họ đang tổ chức chiến cuộc mai sau đấy…”

Chris Phan's photo.Với tâm lượng của một nhà văn đau đáu xót xa trước thảm họa của tuổi thơ miền Nam, trước khi ra khỏi những trang tâm bút của mình, Võ Phiến viết:
“…Hỡi các em bé của đồng bằng Nam Việt xanh ngát bị bắt đưa đi, từng hàng từng lớp nối nhau dìu nhau ra núi rừng Việt Bắc! Riêng về phần mình, các em đã chịu côi cút ngay từ lúc này; còn đất nước thì sẽ vì những chuyến ra đi của các em mà lâm vào cảnh đau thương bất tận. Tai họa hiện xảy đến cho các em cũng là tai họa về sau cho xứ sở. Ðã sáu tháng qua rồi. Dù người ta có thôi dài cổ ngóng về Ba-lê, để nghĩ cách cứu các em, thì cũng đã muộn. “Nhưng đâu có ai chịu thôi ngóng chờ? Và trong không khí thấp thỏm chờ đợi hòa bình, ngày ngày báo chí chỉ những rập rình từng thoáng tin ngưng oanh tạc, tôi hướng về các em những ý nghĩ vô cùng buồn thảm, đen tối.”

Tôi nghĩ, chỉ với một tâm bút này thôi, chưa kể bao nhiều tác phẩm giá trị khác, nhà văn Võ Phiến là ngọn cờ đầu của văn học miền Nam, về phương diện ý thức hệ và tính nhân bản.
Một cách công bình, ngay thẳng, dù chính kiến có khác, tôi nghĩ, khó ai có thể phủ nhận tấm lòng, tâm hồn nồng nàn tình yêu dân tộc, đất nước của ông. Ðó chính là điểm lớn của cõi văn xuôi Võ Phiến vậy.
(source from dutule’s blog)

Phan Nguyên Luân… thực hiện

This entry was posted in 6- Văn Học, Chốn Văn Chương. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s