Ý NGHĨA MÙA NOEL…

Ý nghĩa của ngày lễ Giáng sinh

Ngoài ý nghĩa theo đạo Thiên Chuá, Noel là một ngày lễ gia đình, một ngày đặc quyền để tụ tập quây quần mọi người, mọi thế hệ trong gia đình. Lễ này dưới mọi hình thức được biểu lộ, tạo những kỷ niệm chung và duy trì tình cảm giữa mọi người trong gia đình.  Đến ngày lễ thì mọi người cùng nhau dự bữa ăn chung vui bên gia đình bè bạn, không ngủ để cùng nhau vui chơi ca hát, nghe kể chuyện và quây quần bên lò sưởi và cây thông Noel.  Và trẻ em trong gia đình rất yêu thích ngày lễ này vì tất cả mọi điều ước của chúng trong ngày này sẽ trở thành sự thật và được nhận quà từ ông già Noel đáng mến.

Ngày Noel cũng là một thông điệp của hoà bình: “Vinh danh Thượng Đế trên cao – Bình an cho người dưới thế”: đây là câu được hát bởi những thiên thần báo tin sự xuất hiện của vị cứu thế và Noël cũng là ngày người ta chia sẻ với những ai bị bỏ rơi, bị cô đơn, bệnh hoạn, già yếu…

Ý nghĩa của tên gọi CHRISTMAS

Chữ Christmas gồm có chữ Christ và Mas. Chữ Christ (bắt nguồn và được viết trong tiếng Hy Lạp là “Χριστός” (Khrīstos) là tước vị của Đức Giêsu. Chữ Mas nghĩa là thánh lễ. Khi chữ Christ và Mas viết liền thành ra chữ Christmas. Christmas có nghĩa là ngày lễ của Đấng Christ, tức là ngày lễ Giáng sinh của Đức Giêsu.

Chữ Christmas và Xmas đều có cùng một ý nghĩa như nhau. Vì chữ Hy lạp viết chữ Christ là Christos, Xpiơtós hay Xristos. Người ta dùng phụ âm X để tượng trưng cho nguyên chữ Xristos hay Xpiơtós, rồi thêm chữ Mas kế cận để thành chữ Xmas.

Ý nghĩa của tên gọi NOEL

Noel (phiên âm tiếng Việt gọi là Nô-en) là từ tiếng Pháp Noël, dạng cổ hơn là Naël, có gốc từ tiếng Latinh nātālis (diēs) có nghĩa là “(ngày) sinh”. Cũng có ý kiến cho rằng tên gọi Noel xuất phát từ tước hiệu Emmanuel, tiếng Hebrew nghĩa là “Thiên Chúa ở cùng chúng ta”, như được chép trong sách Phúc âm Matthew.

Người phương Tây rất hào hứng khi chuẩn bị cho lễ Noel. Thường là các bạn dành dụm thời gian cùng gia đình trang trí cây thông, đi chợ mua đồ cho đêm Giáng sinh. Nhưng, người Việt chúng ta thì đi đến siêu thị chìa tiền ra và bê về cây thông đã trang trí sẵn phủ đầy dây tráng kim với đèn nhấp nháy, vai khoác bánh kẹo, hạt dưa,… Cũng chả khác gì các cụ ngày xưa cứ chiều ba mươi tết thì đánh cá ao, làm thịt lợn rồi gói bánh chưng, đêm ngồi quanh bếp củi lửa nấu sôi sình sình chờ lúc giao thừa; thì bây giờ, người ta ra siêu thị chỉ một tiếng đồng hồ là sắm đủ đồ tết.

Đêm Noel, người phương Tây hầu như ở nhà. Đường phố vắng hoe hoắt, ai ai cũng ở trong nhà cùng với gia đình mình. Họ chỉ có khái niệm đi lễ Noel thành kính trước tượng chúa Hài đồng, Đức mẹ Maria, Thánh Giuse, những con cừu nhỏ, máng cỏ và hang đá nhân tạo,… lấp lánh trong ánh sáng màu hồng rực rỡ và tiếng nhạc lời ca ấm áp linh thiêng: “Vinh danh Thiên Chúa trên trời/ Bình an dưới thế cho loài người Chúa thương…”, chứ ít có chuyện đi chơi đêm Noel. Nhưng, một bộ phận người Việt thì… trên từng cây số, khắp mọi nẻo đường. Đêm Noel nào cũng tắc đường. Nhà thờ lớn Hà Nội và Nhà thờ lớn Sài Gòn đông đúc, chen chúc, người ta đi chơi vui vẻ, đi xem nhiều hơn là đi lễ. Cái sự vui vầy này lâu dần trở thành nếp sống cũng khá thú vị và trở thành nhu cầu thật sự trong đời sống.

Lúc nửa đêm Giáng sinh, người phương Tây quây quần cùng gia đình ăn bữa tiệc “reveillon” gồm cá chép, ngỗng, thịt lợn tích hợp của biểu tượng: thủy – khí – mộc, rồi lắng nghe giai điệu chầm chậm của bài hát “Đêm thánh vô cùng”: “Ðêm Thánh vô cùng, giây phút tưng bừng. Ðất với trời se chữ Ðồng. Ðêm nay Chúa con thần thánh tôn thờ. Canh khuya giáng sinh trong chốn hang lừa…”.

Còn người Việt gọi nhau ngồi ở vỉa hè, con gái nhấp nhẳng món nướng, con trai vây quanh nồi lẩu bốc khói nghi ngút, hoặc sà vào bãi bia hơi khuya khoắt mỗi lần cụng ly là một lần… dô… dô…dô; chỉ ít gia đình giàu có đi nhà hàng sang trọng, lặng lẽ ngồi ăn.

Một bộ phận nữa thì dạt vào bar uống rượu, nhảy đến tận sáng, ai biết dừng lại đúng lúc thì đêm Noel thú vị tưng bừng; ai quá đà thì sặc hơi men, mệt dỉu dả, hôm sau đến công sở làm việc ngáp ngắn ngáp dài.

Giáng sinh với tết Nguyên đán càng mang hơi hướng văn minh công nghiệp rõ nét thì hồn vía cổ truyền càng mai một. Chẳng biết lo hay mừng?

Cũng đêm Noel, người phương Tây “hôn nhau dưới nhánh thường xuân thì sẽ yêu nhau suốt đời”, và yêu nhau ở căn nhà của mình, họ muốn đứa con của mình ra đời trong thời khắc Chúa giáng sinh linh thiêng thì mình cũng đúc được đứa con của Chúa thiêng liêng.

Nhưng đêm Noel ở nước Việt ta thì sao? Không hiếm các cặp trai gái dắt nhau đi đến nhà nghỉ và đến nhà nghỉ nào cũng… hết phòng! Vốn ngày thường đã không ai thống kê được bao nhiêu cô gái đáng thương cả tin dại dột mấđời con gái vì những tay đàn ông bợm già, thì đêm Chúa ra đời cũng chẳng ai biết sẽ có bao nhiêu giọt sống được hình thành vạ vật trong các nhà nghỉ tồi tàn, nhếch nhác cho đến hotel sang nhã. Và, sau đó bao nhiêu cái thai bị sổ ra trong các phòng sản tư nhân, trong bệnh viện? Bao nhiêu được làm người, để rồi sau này lớn lên lại náo nức đi chơi trong lạnh giá đêm Noel phải tìm hơi ấm của nhau như bố mẹ chúng ngày xưa?

Quà Noel

Theo truyền thuyết ngày xưa xa lăng lắc, ông già Noel cưỡi cỗ xe có bốn con tuần lộc kéo, phóng như bay trên trời, ông ghé vào các nhà có cây thông Giáng sinh, lặng lẽ leo qua ống khói, lấy món quà nhỏ xinh xắn, đặt bên đầu giường cho các em nhỏ đang ngủ mê man trong giấc mơ. Quà giáng sinh mang ý nghĩa tinh thần ở phương Tây, chỉ là cái thiệp chúc, món quà nhỏ xinh xắn: đôi dép nhỏ đính cái nơ đỏ; cái gương tròn thắt giải băng màu hồng; đôi tất trắng điểm hoa nhỏ li ti…

Trong khi đó, ở nước Việt Nam bây giờ quà giáng sinh đã thiên biến vạn hóa. Các chàng nàng sinh viên nghèo dù còn nợ tiền học phí thì cũng đủ lãng mạn mua bông hoa tươi tặng bạn, tặng người yêu. Người chồng tối ngày đi làm công sở thì cũng biết giật mình nhớ lại Mùa Vọng năm xưa đi trong lạnh lẽo yêu nhau, cũng biết dừng xe dọc đường mua tặng vợ một cái áo ấm, dù có thể nàng chẳng còn nhớ nữa. Tôi được ông bạn nhà văn theo Ki tô giáo tặng tấm bưu thiếp in hình cụ ông lùn cầm ly rượu, cụ bà cũng rất thấp cười tươi cầm tờ giấy khế ước tình yêu buông dài, trông rất ngộ nghĩnh; ở giữa là cây thông Noel, với dòng chữ: “Chúc mừng nhà văn một mùa Giáng sinh đầy ân sủng, sáng tạo và bình an cho gia đình”.

Tuy nhiên, quà Giáng sinh nước Việt bây giờ bị biến tướng đi rất nhiều, làm cho món quà mang ý nghĩa tinh thần lại trở thành gánh nặng vật chất đè lên vai. Mùa Giáng sinh là thời điểm người ta có dịp trả ơn, có cớ biếu xén, hối lộ để xin việc, để được thăng cấp thăng chức, để chứng tỏ lòng trung thành, cúc cung tận tụy. Sếp được nhận quà Giáng sinh của cấp dưới. Phụ huynh nô nức đến nhà cô giáo tặng quà. Chủ doanh nghiệp chạy như chong chóng mang phong bao đến các đối tác làm ăn, đến quan chức cánh hẩu… Lẽ ra quà tặng qua tay ông già Noel chỉ là món nhỏ nhoi giản dị của chúng sinh bình thường, lam lũ hoặc lãng mạn; thì bây giờ ông già Noel phải chuyển cả những món quà quý là tiền đô, vàng, nhà, đất… của kẻ hám lợi, bất chấp những đạo lý thông thường.

Một mùa Noel nữa lại đến, vừa vui vừa buồn!

Khác với những Giáng Sinh “lai căng” chứ không phải lai “tây phương” của Việt Nam, Ở nhiều nơi trên thế giới, người ta vẫn duy trì truyền thống đi thăm và tặng quà Giáng sinh cho những trẻ em nghèo, những người neo đơn hay xa xứ. Các doanh nghiệp, chính trị gia và người dân hằng năm vẫn quyên góp và chuẩn bị được nhiều phần quà cho trẻ em, gồm bánh kẹo, đồ chơi và các vật phẩm thiết yếu. Những món quà hết sức nhỏ bé nhưng lại được những đứa trẻ nghèo khổ mong đợi hàng tháng trời.

Khi cuộc sống đã quá đủ đầy, chúng ta sẽ xem những gì mình đang có là nghiễm nhiên. Nếu bạn đang đón một mùa Giáng sinh đủ đầy và đầm ấm, hãy trân trọng những gì mình đang có và nghĩ về những người kém may mắn hơn. Giáng sinh không phải chỉ dành cho những cuộc vui xa xỉ, hoang lạc, thác loạn, mà đây là mùa của an lành, yêu thương, bác ái chia sẻ.

Hãy quan tâm hơn tới những ai đang cô đơn giữa mùa an vui, có khi đó chính là người thân của bạn, và san sẻ hạnh phúc của mình với những người còn đang thiếu thốn.

Mong Lắm Thay…

| phan nguyên luân | tổng hợp và thực hiện

 

This entry was posted in 6- Văn Học, 7- Văn Nghệ, Tạp Ghi. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s